Wat je als startup over intellectueel eigendomsrecht moet weten

Wat je als startup over intellectueel eigendomsrecht moet weten
1 maand geleden
Gepost in Gastblogs

Je hebt een prachtidee en kan niet wachten jouw startup van de grond te krijgen. In de race-to-market als beginnende entrepreneur, is het verleidelijk om met zevenmijlslaarzen door het ondernemerslandschap te strijden. Toch wil je bij sommige zaken niet te snel gaan. Zeker als het op intellectueel eigendom aankomt, is vooral in het begin gerichte aandacht geboden. Niet op tijd en op de juiste manier op intellectueel eigendom (IE) focussen, kan een startup letterlijk maken of breken. Wat zijn intellectueel eigendom en het intellectueel eigendomsrecht precies? En waar let je op als beginnend ondernemer?

Wat is intellectueel eigendom?

Met intellectueel eigendom wordt eigendom op creaties van de menselijke geest bedoeld. Dit is uiteraard een breed begrip, maar door te kijken naar de verschillende gebieden die bestaan in het intellectueel eigendomsrecht, wordt hier al snel invulling aan gegeven. De volgende rechtsgebieden hebben toepassing op het intellectueel eigendomsrecht:

  • Auteursrecht (werken van letterkunde, wetenschap of kunst)
    Chipsrecht (topografie van (computer)chips of halfgeleiderproducten)
    Databankenrecht (verzameling van gegevens)
    Handelsnaamrecht en merkrecht (handelsnaam, productnaam, logo)
    Kwekersrecht (plantenras)
    Modelrecht (vormgeving van een product)
    Octrooirecht (technisch product of proces)
    Domeinnaam (websiteadres)
    Bedrijfsgeheim (knowhow en bedrijfsinformatie die waardevol zijn, zoals een recept of bedrijfsproces)

Is een van de gebieden genoemd van toepassing op de uniekheid van jouw startup naam en idee, dan is intellectueel eigendom van groot belang voor jouw onderneming.

Intellectueel eigendomsrecht ontstaat vanzelf - maar pas op

In bepaalde gevallen ontstaat het recht op intellectueel eigendom vanzelf. Het recht kan echter vaak pas worden uitgeoefend als er bepaalde stappen zijn ondernomen. In andere gevallen zul je als onderneming zelf actief het recht moeten registreren. De nodige stappen dienen voor elk van de verschillende intellectueel eigendomsrecht gebieden apart genomen te worden. Zo kun je er bijvoorbeeld niet vanuit gaan dat wanneer je een productnaam hebt geregistreerd onder het merkrecht, dat de specifieke werking van dat product dan ook gelijk beschermd is onder het modelrecht.

Het is dus belangrijk om uit te werken welke IE-recht gebieden op jouw onderneming van toepassing zijn, en hoe je in elk van de gebieden jouw rechtsbescherming zoveel mogelijk tegemoet komt. Omdat de legale aspecten van deze onderwerpen vaak gecompliceerd kunnen zijn, is het zeker te overwegen om bij uitstekende intellectueel eigendomsrecht advocaten advies in te winnen.

Een IE-strategie opzetten

Heb je eenmaal geïdentificeerd welke intellectueel eigendoms-gebieden voor jouw startup van toepassing zijn, dan is de volgende stap het opstellen van een IE-strategie. Kijk waar registratie nodig is, waar vooral documentatie belangrijk is en maak een inventarisatie van welke personen toegang tot de gevoelige informatie zullen hebben.

Werk je met een business partner, maak dan samen goede afspraken over wat er precies allemaal eigendom van de onderneming is, en wat niet. Zie het als een soort huwelijkse voorwaarden voor je startup avontuur samen. Ga je al gelijk personeel aannemen, stel dan goede arbeidsovereenkomsten op, zeker wanneer potentiële werknemers eerder bij een concurrent hebben gewerkt.

Voor zaken die niet specifiek geregistreerd moeten worden, zoals een boek dat onder het auteursrecht valt, is het wel belangrijk dat je, indien nodig, de eigendom over het werk onweerlegbaar kunt aantonen. Houdt documenten dus goed bij, zorg voor een goede (elektronische) beveiliging van je bestanden, en overweeg om een geheimhoudingsverklaring te laten onderteken wanneer je het boek door iemand laat lezen (zoals een mogelijke uitgever).

Wacht niet te lang

Zeker in de beginfase van het opzetten van een bedrijf, wanneer kapitaal vaak beperkt is, kan het lastig zijn om de investering in tijd, middelen en juridische expertise rondom intellectueel eigendom te verantwoorden. Maar juist in het begin kan een degelijke IE-strategie cruciaal zijn voor het succes van de startup.

Wanneer je zelf nog geen naamsbekendheid hebt gegenereerd, of je product nog niet op de markt hebt gebracht, zal het makkelijker zijn voor concurrenten om de innovatie te kopiëren en zelf uit te brengen als een product of een idee. Het zal dan lastiger zijn om jouw intellectueel eigendomsrechten af te dwingen, zeker als je niet onweerlegbaar kunt aantonen dat het origineel jouw bedenksel was.

Ook wanneer je op zoek bent naar potentiële investeerders, dan is het kunnen aantonen dat je zorgvuldig naar het intellectuele eigendoms-vraagstuk van je startup hebt gekeken een grote plus in het aantrekken van kapitaal. Het geeft investeerders meer vertrouwen en zekerheid in jouw idee en zal dus meer uitnodigen tot het financieel ondersteunen van de startup.

Als startup is jouw idee vaak het enige wat je in eerste instantie hebt, dus spring er zorgvuldig mee om en bescherm de creaties van jouw menselijke geest. En mocht er onverhoopt toch schending van jouw intellectuele-eigendomsrechten plaatsvinden, aarzel dan niet om samen met een gespecialiseerd advocatenkantoor deze schending aan te vechten.